อัปเดต 2025 ขั้นตอนการขอวีซ่าจีน ประเภทวีซ่าพำนักระยะยาว (Permanent Visa) ทำอย่างไร ต้องเตรียมอะไรบ้าง?

ประเทศจีน (China) ได้กลายเป็นหนึ่งในประเทศที่มีบทบาทสำคัญทางเศรษฐกิจ การค้า วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และยังเป็นแหล่งอารยธรรมเก่าแก่ที่ทรงอิทธิพล ขนาดเศรษฐกิจของจีนเติบโตอย่างต่อเนื่อง และได้รับการจัดอันดับเป็นหนึ่งในประเทศที่มี GDP สูงสุดของโลกมาโดยตลอด ทำให้ชาวต่างชาติจำนวนมากเล็งเห็นโอกาสที่จะเข้ามาพำนัก อาศัย หรือแม้แต่ย้ายครอบครัวมาตั้งถิ่นฐานเพื่อเปิดธุรกิจ ลงทุน ทำงาน หรือใช้ชีวิตเกษียณอย่างถาวร

กระนั้น “จีน” ก็ขึ้นชื่อเรื่องความเข้มงวดในการตรวจคนเข้าเมือง โดยเฉพาะอย่างยิ่งการให้ ‘Permanent Residence’ หรือสิทธิพำนักถาวร (เรียกกันง่ายๆ ว่า “วีซ่าพำนักระยะยาว”) ซึ่งเปิดโอกาสให้คุณไม่ต้องขอวีซ่าซ้ำๆ ทุกครั้งเมื่อเข้า–ออกประเทศ และสามารถอยู่ในจีนได้อย่างไม่จำกัดระยะเวลาในแต่ละรอบ ประเทศจีนมีเป้าหมายเพื่อควบคุมจำนวนชาวต่างชาติ คัดกรองบุคคลที่มีคุณสมบัติและประโยชน์ต่อเศรษฐกิจ วัฒนธรรม หรือเป็นญาติกับพลเมืองจีนจริงๆ

ในปี 2025 ทางการจีนได้ปรับระบบการขอถิ่นพำนักบางส่วนให้สอดคล้องกับยุคสมัย มีการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลมากขึ้น คำขอหลายอย่างสามารถยื่นทางออนไลน์ (ในบางมณฑลที่เปิดระบบ) หรือจำเป็นต้องนัดหมายล่วงหน้าผ่านเว็บไซต์ ซึ่งสะท้อนความพยายามในการปรับปรุงกระบวนการให้ทันสมัย แต่ยังคงไว้ซึ่งเงื่อนไขเข้มงวดในการตรวจสอบภูมิหลัง ประวัติสุขภาพ และประโยชน์ที่ผู้สมัครจะนำมาสู่จีน

(หมายเหตุ: ข้อมูลที่นำเสนอในบทความนี้ เป็นแนวทางเบื้องต้นที่อ้างอิงกฎหมายและนโยบายจีน ณ ปี 2025 ซึ่งอาจมีการเปลี่ยนแปลงในภายหลัง ผู้อ่านควรตรวจสอบประกาศล่าสุดจากหน่วยงานทางการจีน หรือปรึกษา NYC Visa&Translation หรือผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมาย/วีซ่า เฉพาะทางก่อนยื่นขอวีซ่า)

---

พื้นฐานเกี่ยวกับวีซ่าพำนักระยะยาวจีน

ความหมายของการพำนักถาวร (Chinese Permanent Residence)

จีนเรียกระบบนี้ว่า “Foreigner’s Permanent Residence” หรือบางครั้งเรียกย่อๆ ว่า “Chinese Green Card” (แม้จะไม่ได้เป็นบัตรสีเขียวแบบสหรัฐฯ) โดยผู้ที่ได้รับอนุมัติสถานะนี้จะได้

1. บัตรผู้พำนักถาวร (Foreigner Permanent Residence ID Card) ซึ่งมีรูปถ่าย เลขบัตร และข้อมูลส่วนบุคคล
2. สิทธิ์เข้า–ออกจีน โดยไม่ต้องขอวีซ่า
3. อยู่อาศัย ทำงาน หรือดำเนินกิจการในจีนได้โดยไม่ต้องขอใบอนุญาตทำงานซ้ำ (แต่บางงานอาจยังต้องขออนุญาตเฉพาะด้าน)
4. สิทธิ์บางส่วน ที่ใกล้เคียงพลเมืองจีนในการทำธุรกรรม เช่น เปิดบัญชีธนาคาร ซื้ออสังหาริมทรัพย์ จดทะเบียนบริษัท (ยังมีข้อจำกัดบางประการ)

ความเข้มงวดในการตรวจคนเข้าเมืองจีน

เมื่อเทียบกับประเทศอื่นๆ อย่างสหรัฐฯ แคนาดา หรือออสเตรเลีย จีนมีนโยบายด้านการให้ถิ่นพำนักถาวรที่ค่อนข้างจำกัด ส่วนหนึ่งเพราะต้องการควบคุมประชากรต่างชาติภายในประเทศ อีกส่วนหนึ่งเพราะคำนึงถึงเสถียรภาพของเศรษฐกิจและสังคม จึงกำหนดเงื่อนไขค่อนข้างสูง เช่น จำนวนเงินลงทุนสูง อายุงานในบริษัทจีน หรือผลงานทางวิชาการที่เด่นชัด

รูปแบบ/ประเภทผู้มีสิทธิ์

ขอแบ่งเป็น 3 กลุ่มหลัก (แม้ในทางปฏิบัติจะมีหมวดย่อยอีกหลายหมวด):

1. กลุ่มนักลงทุน / ผู้บริหาร / ผู้ประกอบการ
   • ต้องลงทุนตามเกณฑ์ (เช่น หลายล้านหยวน) ในโครงการที่รัฐส่งเสริมหรือลงทุนในบริษัทท้องถิ่นติดต่อกัน
   • หรือเป็นผู้บริหารระดับสูงในบริษัทร่วมทุน/เอกชนจีนที่ดำเนินกิจการมาหลายปี และมีรายได้-ภาษีตามเกณฑ์
2. กลุ่มแรงงานฝีมือสูง / ผู้เชี่ยวชาญพิเศษ
   • มีผลงานโดดเด่นที่จีนต้องการ เช่น นักวิจัย นักวิทยาศาสตร์ วิศวกรซอฟต์แวร์ระดับโลก ศิลปินระดับสากล ฯลฯ
   • มักต้องมีหนังสือรับรองหรือจดหมายเชิญจากหน่วยงานรัฐบาลหรือบริษัทใหญ่ในจีน
3. กลุ่มครอบครัวของพลเมืองจีน
   • คู่สมรสที่แต่งงานกับพลเมืองจีนและใช้ชีวิตอยู่ในจีนร่วมกันช่วงระยะเวลาหนึ่ง
   • บุตรที่มีพ่อ/แม่เป็นคนจีน หรือต้องการดูแลพ่อแม่ชาวจีนสูงอายุในจีน

---

เงื่อนไขและรายละเอียดผู้มีสิทธิ์

ในแต่ละกลุ่มจะมีรายละเอียดต่างกันพอสมควร นี่คือภาพรวม

นักลงทุนและผู้บริหาร (Investment/Business Category)

• เงินลงทุน: ต้องลงทุนในจีนตามเกณฑ์ (เช่น 2-5 ล้านดอลลาร์สหรัฐขึ้นไป หรือเทียบเท่าในสกุลเงินหยวน) หรือสร้างงาน/ผลประกอบการทางธุรกิจในจีนเป็นจำนวนที่รัฐเห็นว่ามีบทบาทต่อเศรษฐกิจจีน
• ระยะเวลาลงทุน: บางมณฑลกำหนดว่าต้องลงทุนอย่างต่อเนื่องไม่น้อยกว่า 3 ปี หรือ 5 ปี ขึ้นไป
• สถานะบริษัท: หากเป็นผู้บริหารระดับสูง (Senior Executive) ต้องพิสูจน์ว่าดำรงตำแหน่งในบริษัทที่ตั้งอยู่ในจีน ช่วงเวลาหนึ่ง และบริษัทมีผลประกอบการหรือยอดเสียภาษีตามเกณฑ์

ผู้เชี่ยวชาญหรือแรงงานฝีมือสูง (Talent/Skilled Category)

• ใบรับรองความเชี่ยวชาญ: เช่น ปริญญาเอก ผลงานวิจัย สิทธิบัตร รางวัลระดับประเทศหรือนานาชาติ
• บริษัท/หน่วยงานในจีน ต้องการตัวคุณจริงและสนับสนุนคำขอในฐานะ “Talent”
• ระยะเวลาทำงานในจีน: ต้องทำงานในจีนมาแล้วช่วงหนึ่ง เช่น 4-5 ปี และมีรายได้/เสียภาษีตามเกณฑ์ที่กำหนด

ครอบครัวของพลเมืองจีน (Family Category)

• คู่สมรส: แต่งงานกับพลเมืองจีนมาไม่น้อยกว่า 5 ปี (ส่วนใหญ่) และใช้ชีวิตคู่ในจีนเป็นระยะเวลาหนึ่ง เช่น พำนักในจีนรวมไม่น้อยกว่าครึ่งของแต่ละปี
• บุตรของพลเมืองจีน: เช่น ผู้เยาว์ที่พ่อแม่เป็นคนจีน หรือผู้ใหญ่อยากดูแลพ่อแม่สูงอายุที่เป็นคนจีน
• พิสูจน์ความสัมพันธ์ครอบครัว: ต้องมีทะเบียนสมรส ตัวจริง หรือสูติบัตรที่รับรองโดยหน่วยงานกงสุล

---

เอกสารประกอบการสมัคร

1. พาสปอร์ต
   • อายุเหลืออย่างน้อย 6 เดือน หรือมากกว่า 1 ปี (กรณีต้องยื่นภายในจีน)
   • สำเนาหน้าพาสปอร์ตและหน้าวีซ่าล่าสุดในจีน ถ้ามี
2. แบบฟอร์มคำร้องเพื่อขอพำนักถาวร
   • บางครั้งเรียกว่า “Application Form for Foreigner’s Permanent Residence in China”
   • ใส่ข้อมูลส่วนตัว ประวัติการศึกษา ทำงาน แผนในอนาคต ฯลฯ
3. ใบตรวจสุขภาพ
   • ผ่านการตรวจในโรงพยาบาลที่ได้รับการรับรองจากรัฐบาลจีน (อาจเป็นในจีนหรือบางแห่งในต่างประเทศที่สถานทูตระบุ)
   • ต้องไม่มีโรคติดต่อร้ายแรง หรือโรคที่อาจเป็นภาระสาธารณสุข
4. ใบรับรองความประพฤติ (Police Clearance Certificate)
   • ออกโดยสำนักงานตำรวจในประเทศต้นทาง หรือในจีน (ถ้าพำนักในจีนอยู่แล้ว)
   • ระบุว่าไม่มีประวัติอาชญากรรมร้ายแรง
5. หลักฐานการเงิน
   • สำหรับนักลงทุน: สัญญาลงทุน ใบจดทะเบียนบริษัท เอกสารเสียภาษี ฯลฯ
   • สำหรับแรงงานฝีมือ: สลิปเงินเดือน ใบเสียภาษี บัญชีเงินฝากในจีน
6. เอกสารหน่วยงานจีน (ในกรณีผู้เชี่ยวชาญ)
   • จดหมายรับรองจากบริษัท/หน่วยงานวิจัย พร้อมระบุผลงาน ความสำคัญ
7. ทะเบียนสมรส / สูติบัตร (ในกรณีครอบครัว)
   • ถ้าเป็นภาษาท้องถิ่นอื่น ต้องแปลเป็นภาษาจีนหรืออังกฤษและรับรอง
8. สำเนาบัตรประชาชนจีนของคู่สมรสหรือญาติ (ถ้าเป็นพลเมืองจีน)
   • หรือสำเนาใบพำนักถาวรของญาติที่อยู่จีนอยู่ก่อน
9. ภาพถ่าย
   • รูปถ่ายพื้นหลังขาวตามขนาดมาตรฐาน (3.5 x 4.5 หรือ 2 x 2 นิ้ว แล้วแต่ข้อกำหนด)
10. จดหมายอธิบายเหตุผล (Cover Letter)
    • บางมณฑลขอให้เขียนอธิบายว่าทำไมต้องการพำนักถาวร และจะมีส่วนร่วมอะไรกับสังคมจีน

---

ขั้นตอนยื่นคำร้องในภาคปฏิบัติ

ยื่นคำร้องในจีน vs ยื่นจากต่างประเทศ

1. ยื่นในจีน
   • เหมาะสำหรับผู้ที่มีวีซ่าทำงาน หรือวีซ่าประเภทอื่นที่อยู่ในจีนอยู่แล้ว
   • ติดต่อได้ที่ Exit-Entry Administration (EEA) ของสำนักงานความปลอดภัยสาธารณะ (Public Security Bureau: PSB) ในเมืองที่พำนัก
   • ต้องทำการนัดหมายล่วงหน้าในบางมณฑล
2. ยื่นนอกจีน
   • กรณีบางคนมีเงื่อนไขพิเศษ หรือเคยลงทุน/ทำงานในจีนแล้วกลับประเทศต้นทาง
   • ติดต่อสถานทูตหรือกงสุลจีนในประเทศนั้นๆ ซึ่งอาจใช้เวลาตรวจสอบนานกว่า เพราะต้องส่งเรื่องมายังหน่วยงานกลางในจีน

การตรวจสอบเอกสาร

1. เจ้าหน้าที่ตรวจสอบเบื้องต้น ว่าเอกสารครบหรือไม่
2. อาจมีคำร้องขอเอกสารเพิ่มเติม: หากเจ้าหน้าที่สงสัยหรือต้องการพิสูจน์ความสัมพันธ์ การเงิน ฯลฯ
3. นัดสัมภาษณ์: ในบางกรณี เช่น ต้องยืนยันว่าคู่สมรสจริงหรือไม่, การลงทุนทำจริงหรือไม่

ระยะเวลาการพิจารณา

• โดยทั่วไปใช้เวลาตั้งแต่ 4–8 เดือน เป็นอย่างน้อย บางเคสอาจ 1 ปีหรือมากกว่า ขึ้นกับความซับซ้อน
• ผู้สมัครควรเผื่อเวลาและติดตามสถานะได้เป็นระยะ (บางมณฑลมีระบบออนไลน์ให้ตรวจสอบ)

ผลการอนุมัติ

1. หากอนุมัติ: ได้รับเอกสารอนุมัติและต้องไปรับ Foreigner’s Permanent Residence ID Card ในจีน
2. หากถูกปฏิเสธ: เจ้าหน้าที่อาจแจ้งเหตุผล หรืออาจไม่แจ้งอย่างละเอียด สามารถยื่นอุทธรณ์หรือสมัครใหม่เมื่อแก้ไขข้อบกพร่อง

---

สิทธิและหน้าที่หลังได้ Permanent Residence

1. เข้า–ออกจีน: ไม่ต้องขอวีซ่าใหม่
2. ทำงาน/ประกอบธุรกิจ: อาจไม่ต้องขอใบอนุญาตทำงาน (Work Permit) แยก แต่บางตำแหน่งเฉพาะยังคงต้องขออนุญาต
3. ซื้ออสังหาริมทรัพย์: บางมณฑลเอื้อมากขึ้นในการซื้อบ้าน ที่ดิน หรือคอนโด เมื่อเป็นผู้พำนักถาวร
4. หน้าที่: ต้องปฏิบัติตามกฎหมายจีนทุกประการ, รายงานตัวกรณีเปลี่ยนที่พัก, ต่อบัตรเมื่อครบอายุ (มัก 10 ปี)
5. การสูญเสียสถานะ: หากไม่พำนักในจีนเกินระยะเวลาที่กำหนด (เช่น อาจกำหนดให้ต้องอยู่ในจีนอย่างน้อย 6 เดือนต่อปี หรือ 1 ใน 5 ปี) อาจถูกยกเลิกถิ่นพำนัก

---

อุปสรรคและข้อควรระวัง

1. เกณฑ์ค่อนข้างสูง: แนะนำให้ตรวจสอบว่าตนเองมีคุณสมบัติพอหรือไม่ ก่อนเสียเวลาและค่าใช้จ่าย
2. เอกสารต้องผ่านการรับรอง: เช่น สูติบัตร ทะเบียนสมรส ต้องผ่านการรับรองจากกระทรวงการต่างประเทศต้นทาง และสำนักงานกงสุลจีน
3. ภาษาจีน: การติดต่อหน่วยงานท้องถิ่น มักใช้ภาษาจีนเป็นหลัก หากไม่เชี่ยวชาญ อาจต้องล่ามหรือที่ปรึกษาช่วย
4. เปลี่ยนมณฑล: ถ้าย้ายที่อยู่ระหว่างดำเนินการ อาจทำให้เอกสารซับซ้อนขึ้น เพราะแต่ละมณฑลมีการจัดการเอกสารไม่เหมือนกัน

---

เคล็ดลับเพิ่มโอกาสอนุมัติ

1. เตรียมข้อมูลประวัติการพำนักในจีน: เช่น วีซ่าชั่วคราว Work/Business/N/นักเรียน/ครอบครัว เคยอยู่กี่ปี ชี้ให้เห็นว่าอยู่ต่อเนื่องและไม่ขาดต่อ
2. รวบรวมผลงาน: ถ้าเป็นผู้เชี่ยวชาญ แรงงานฝีมือสูง ให้จัดเรียงเอกสารรางวัล ผลงานวิจัย สิทธิบัตรอย่างเป็นระบบ
3. หลีกเลี่ยงประวัติการทำผิดกฎหมายในจีน: แม้แต่การจราจรหรือทำงานนอกเงื่อนไขวีซ่า ก็อาจส่งผลลบ
4. ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ/ที่ปรึกษากฎหมาย: เนื่องจากกฎของจีนเปลี่ยนค่อนข้างบ่อย และมีความต่างในแต่ละมณฑล
5. ใช้บริการอำนวยความสะดวก: โดยเฉพาะงานแปลเอกสารและประสานงานกับหน่วยงานรัฐ

---

บริการจาก NYC Visa&Translation

ใครที่รู้สึกว่าวิธีการขอ “วีซ่าพำนักระยะยาวจีน” หรือ “Chinese Permanent Residence” ยุ่งยาก เนื่องจากเงื่อนไขหลากหลายและเอกสารมากมาย สามารถติดต่อ NYC Visa&Translation ซึ่งมีทีมงานผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายตรวจคนเข้าเมืองจีนและการแปลเอกสาร ค่าบริการเริ่มต้น 3,500 บาท (ขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของเคส) โดยทีมงานจะช่วย:

1. ประเมินคุณสมบัติเบื้องต้น: ให้คำปรึกษาว่าคุณเข้ากลุ่มไหน นักลงทุน แรงงานฝีมือ ครอบครัว หรืออื่นๆ
2. จัดเตรียมเอกสาร: ตรวจสอบ Checklist ให้ครบ, รับรองเอกสาร, จัดการแปลภาษา
3. ประสานงานกับหน่วยงานจีน: เพื่อลดความยุ่งยากด้านภาษาและการเดินเรื่อง
4. ติดตามสถานะ จนกว่าจะได้รับผลอนุมัติ

การปรึกษาผู้เชี่ยวชาญจะช่วยให้คุณประหยัดเวลาและลดความเสี่ยงในการถูกปฏิเสธ เพียงเพราะเอกสารขาดหรือกรอกข้อมูลผิด

---

FAQ (คำถามที่พบบ่อย)

ถาม: ถ้าถือใบพำนักถาวรในจีนแล้ว สามารถเป็นพลเมืองจีนได้ไหม
ตอบ: จีนไม่ยอมรับสัญชาติซ้อนได้ง่าย ผู้ที่ต้องการเปลี่ยนสัญชาติเป็นจีนต้องสละสัญชาติเดิม และผ่านกระบวนการอีกมาก ส่วนใหญ่ผู้พำนักถาวรเลือกคงสัญชาติเดิมแล้วถือ Permanent Residence

ถาม: ใช้เวลานานแค่ไหนกว่าจะอนุมัติ
ตอบ: ประมาณ 4–8 เดือน หรืออาจถึง 1 ปีขึ้นไป ขึ้นกับความซับซ้อนและความหนาแน่นของคำร้องในมณฑลนั้นๆ

ถาม: ถ้าไม่อยู่ในจีนเลยจะถูกยกเลิก PR ไหม
ตอบ: กฎหมายกำหนดให้ผู้ถือ Foreigner’s Permanent Residence in China ควรพำนักในจีนอย่างน้อยระยะเวลาหนึ่ง เช่น 3–6 เดือนในแต่ละปี (ตัวเลขอาจต่างกันตามคดี) หากคุณอยู่นอกจีนเป็นเวลานานติดต่อกัน อาจเสี่ยงถูกยกเลิก

ถาม: แต่งงานกับคนจีน 2–3 ปี ขอ PR ได้ไหม
ตอบ: ส่วนใหญ่กฎหมายระบุอย่างน้อย 5 ปี (บางกรณี 3 ปี ถ้าพบว่ามีลูกหรือมีความผูกพันชัดเจน) และต้องอาศัยในจีนต่อเนื่อง

ถาม: ต้องใช้คะแนนภาษาจีน (HSK) ไหม
ตอบ: ไม่มีกฎหมายกลางกำหนดให้ต้องผ่าน HSK แต่ถ้าคุณพูดภาษาจีนได้ดีหรือมีผล HSK อาจเป็นข้อได้เปรียบในการสัมภาษณ์ หรือเป็นส่วนหนึ่งที่เจ้าหน้าที่พิจารณา

---

สรุป

การขอ “วีซ่าพำนักระยะยาว (Permanent Visa)” เพื่อไปอยู่ในจีนไม่ใช่เรื่องง่าย แต่ก็ไม่ได้เป็นไปไม่ได้ หากคุณมีคุณสมบัติครบตามเกณฑ์ที่ทางการจีนกำหนด ไม่ว่าจะเป็นนักลงทุนที่มีผลงานทางธุรกิจต่อเนื่องในจีน แรงงานฝีมือสูงที่บริษัทจีนต้องการ หรือเป็นสมาชิกครอบครัวของพลเมืองจีนที่ใช้ชีวิตร่วมกันจริง โดยมีหลักฐานความสัมพันธ์ชัดเจน

สิ่งสำคัญคือ ความพร้อมด้านเอกสาร และ ความรอบคอบ ในการดำเนินกระบวนการ ตั้งแต่การตรวจสุขภาพ ใบรับรองความประพฤติ การแปลเอกสารไปจนถึงการประสานกับหน่วยงานราชการจีนที่อาจใช้ภาษาจีนเป็นหลัก หากคุณไม่มั่นใจหรือไม่มีเวลาตรวจสอบด้วยตนเอง ทุกขั้นตอน คุณสามารถขอคำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญอย่าง NYC Visa&Translation ที่มีประสบการณ์ตรงในการดูแลเคสถิ่นพำนักถาวรและวีซ่าประเภทต่างๆ ของจีน

เมื่อทุกอย่างพร้อม โอกาสที่จะได้รับอนุมัติ “Chinese Permanent Residence” และได้ใช้ชีวิตในจีนระยะยาวแบบไม่ต้องกังวลเรื่องวีซ่าก็อยู่ในมือคุณ

---